Met de start van de eerste ronde is de MA Competition voor klavecimbel 2026 vrijdag officieel op gang geschoten. De wedstrijd, verbonden aan het MA Festival Brugge, geldt al decennia als een van de belangrijkste internationale springplanken voor jonge specialisten in oude muziek. Namen als Jean Rondeau (MA 2012), Christophe Rousset (MA 1983) en Justin Taylor (MA 2015) illustreren hoe bepalend deze competitie kan zijn voor een internationale carrière.
Net als in de vorige editie verloopt de eerste ronde volledig online. Kandidaten uit verschillende landen sturen vooraf opgenomen video’s in, die over drie dagen worden gestreamd voor zowel jury als publiek. Wat ooit een praktische oplossing was, is intussen een volwaardig en herkenbaar onderdeel van de competitie geworden.
De repertoirekeuze legt meteen een stevige artistieke lat. Elke deelnemer combineert verplichteen Canzoni alla Francese van Girolamo Frescobaldi met een contrapunt uit Bachs Die Kunst der Fuge, voorafgegaan door een prélude – al dan niet geïmproviseerd. Het resultaat is een boeiende spanningslijn tussen retorische vrijheid en intellectuele strengheid.
Jonge generatie, internationaal profiel
De eerste wedstrijddag brengt meteen een brede en opvallend jonge lichting samen. De geboortedata in het programma situeren zich voornamelijk tussen 1997 en 2002, met uitschieters naar 1994 en zelfs 2005, wat de gemiddelde leeftijd rond 26 à 27 jaar plaatst.
Stilistische rijkdom – en duidelijke voorkeuren
Wat op deze eerste dag vooral opvalt, is niet alleen de interpretatieve variatie, maar ook de programmatische keuzes buiten het verplichte repertoire.
Domenico Scarlatti domineert met een opvallend aantal sonates. François Couperin en Jean-Philippe Rameau blijven vaste waarden. Ook Carl Philipp Emanuel Bach en Fischer keren regelmatig terug
Béla Bartók verschijnt slechts één keer. Minder courante namen zoals Birck, Rychlík of Seixas duiken sporadisch op. Verschillende kandidaten kiezen voor eigen preludes of improvisaties
Die balans tussen gevestigd repertoire en persoonlijk statement maakt de eerste ronde bijzonder levendig.
Wanneer “live” relatief wordt
De online formule voegt tegelijk een extra, soms onverwachte dimensie toe. Omdat opnames niet noodzakelijk in één take gebeuren, maar vaak over een langere periode gespreid zijn, ontstaan er af en toe bijna surrealistische effecten. Zo was er de kandidaat die in de ene passage met kortgeschoren coupe verscheen, om enkele minuten later, in hetzelfde programma, met een opvallend wuivende haardos achter het klavecimbel te zitten.
Ook de – soms verrassend snelle – wissels van decor en outfit verraden hoezeer deze performances geconstrueerd zijn (en laten zich af en toe met een discrete knipoog opmerken). Het maakt duidelijk dat “livestreaming” in deze context relatief is: niet alleen de uitvoering zelf, maar ook de manier waarop ze wordt geënsceneerd, gemonteerd en gepresenteerd, speelt een niet te onderschatten rol in hoe muziek op het scherm wordt ervaren.
Eerste indruk: tussen bewondering en terughoudendheid
Als leek in het klavecimbelrepertoire wil ik me niet wagen aan het rangschikken van kandidaten – zeker niet terwijl een dergelijke eminente jury meekijkt. Maar wat wel onmiddellijk opvalt, zijn die deelnemers die uit het hoofd spelen.
Of dat per definitie leidt tot een muzikaal meer overtuigende uitvoering, valt moeilijk te zeggen. Misschien is het louter perceptie – maar het lijkt alsof net daar iets extra gebeurt, een zekere vrijheid of vanzelfsprekendheid. Of misschien is het gewoon mijn pure bewondering: voor de stortvloed aan noten, versieringen en retorische wendingen die schijnbaar moeiteloos uit de pols worden geschud.
Blijf kijken
Dit was pas de eerste van drie wedstrijddagen. Wie nog wil instappen: doe gerust zoals ik, en zet de competitie ergens op een tweede scherm op de achtergrond. De kans is groot dat je blijft hangen – en dat je jezelf erop betrapt toch iets aandachtiger te beginnen luisteren.
Wie weet hoor en zie je wel als eerste een toekomstige topnaam in het klavecimbelrepertoire. Maar wie dat wordt, blijft nog even afwachten – tot de resultaten van deze eerste ronde én, uiteindelijk, de echte finale deze zomer in Brugge.
