Wat gebeurt er eigenlijk achter de deuren van een symfonisch orkest? Wie bespeelt het grote orgel van de Salle Philharmonique, hoe ziet het dagelijkse leven van een orkestmusicus eruit en hoeveel klassieke muziek herkennen we zonder dat we het zelf beseffen? Op zondag 6 september geeft het Orchestre Philharmonique Royal de Liège (OPRL) tijdens zijn Journée découverte op al die vragen een antwoord. Van 11 tot 18.30 uur staan de deuren aan de Boulevard Piercot open en kan iedereen – muziekkenner, nieuwsgierige passant, gezin of beginnende concertganger – gratis kennismaken met de wereld van het OPRL.
De dag begint meteen met een bijzondere ontmoeting: bezoekers kunnen het grote Schyven-orgel van dichtbij ontdekken. Tussen 11 en 13 uur en opnieuw van 14 tot 16 uur is het mogelijk om op het podium te komen en letterlijk het hart van het instrument binnen te stappen. Het orgel werd in 1890 ingehuldigd en tussen 2002 en 2005 gerenoveerd. Wie vooral benieuwd is naar de klank, kan terecht bij drie korte, becommentarieerde recitals om 12, 14.30 en 15.30 uur. Éric Mairlot, conservator van het instrument, vertelt over de geschiedenis en de werking ervan. De verrichtingen van de organist worden bovendien op groot scherm geprojecteerd, zodat ook handen en voeten zichtbaar worden. Voor wie het helemaal van dichtbij wil meemaken, blijft zelfs de mogelijkheid bestaan om tijdens het recital in het orgel plaats te nemen.
Minstens zo interessant zijn de ontmoetingen met de musici van het OPRL. Onder de titel Les musiciens présentent… vertellen zij niet over een abstract beroep, maar over hun eigen parcours en hun ervaringen. Concertmeester George Tudorache opent om 11.30 uur de reeks, om 13 uur volgt violiste Audrey Gallez. De fluitisten Miriam Arnold en Liesbet Driegelinck komen om 14 uur aan bod en trombonist Camille Jadot om 15 uur. Telkens is er een halfuur voor gesprek en vragen.
Wie liever luistert en raadt, kan om 13 uur terecht bij de Blindtest pas si classique, gepresenteerd door Pierre Solot. Klassieke muziek blijkt daarbij veel minder ver van het dagelijkse leven te staan dan sommigen vermoeden. Film, televisieseries en populaire cultuur vormen het vertrekpunt voor een quiz die zowel kenners als absolute beginners moet aanspreken. Deelnemen kan alleen of in teams van maximaal zes personen. Vooraf inschrijven is noodzakelijk.
Nieuw op de Journée découverte is de speed meeting. Zes personen uit de wereld van de OPRL – musici en medewerkers – vertellen tijdens zes ontmoetingen van telkens vijf minuten over hun werk. In amper een halfuur krijgt de deelnemer zo een kleine staalkaart van de vele mensen en beroepen die samen een orkest draaiende houden. Er zijn slechts twaalf plaatsen beschikbaar en deelname verloopt via een wedstrijd.
Ook de Salle Philharmonique zelf verdient een ontdekkingstocht. Tijdens Le tour du propriétaire kan het publiek tussen 11 en 18 uur vrij door het gebouw trekken en via QR-codes luisteren naar verhalen en anekdotes over de geschiedenis ervan. De zaal, ingehuldigd in 1887, is een belangrijk onderdeel van het Belgische erfgoed en was de eerste zaal in België die elektrisch werd verlicht. Muziekhistoricus Stéphane Dado zorgt voor de historische toelichting. Dat de zaal in de loop der jaren grote namen als Richard Strauss, Gustav Mahler, Astor Piazzolla en Ennio Morricone mocht ontvangen, is slechts één van de vele verhalen die er te ontdekken vallen.
Voor kinderen vanaf drie jaar is er het Parc à instruments. Van 11 tot 16 uur kunnen zij, maar ook hun ouders, verschillende orkestinstrumenten uitproberen. Trompet, trombone, slagwerk en andere instrumenten worden er geen onbereikbare objecten op een podium, maar materiaal waarmee je zelf aan de slag kunt.
Na al die ontdekkingen volgt om 16.30 uur de meest vertrouwde vorm: het symfonische concert. Het OPRL speelt onder leiding van rising star Gabriel Hollander een programma met fragmenten uit onder meer Holsts Suite nr. 1, Prokofjevs Lieutenant Kijé, Haecks Comptines, Mozarts Les Petits Riens, Elgars Enigma Variations en Rossini’s Il barbiere di Siviglia. Pierre Solot presenteert het concert en zorgt voor toelichting bij de muziek. De keuze is bewust gevarieerd en vormt tegelijk een vooruitblik op het nieuwe seizoen van het OPRL.
Het is misschien juist deze combinatie die van de Journée découverte meer maakt dan een klassieke opendeurdag. Een orkest wordt er niet alleen voorgesteld via een concert, maar vanuit verschillende perspectieven: als verzameling van individuele musici, als historisch instituut, als technisch geheel van instrumenten en als levende concertpraktijk. De bezoeker hoeft daarbij niets te kennen of voor te bereiden. Je kunt binnenwandelen voor het orgel, blijven hangen bij een muzikant, een instrument uitproberen, je kennis testen tijdens de blindtest en uiteindelijk plaatsnemen voor een symfonisch concert.
En wie het allemaal wat veel vindt, kan tussendoor gewoon even pauzeren in de Foyer Ysaÿe, waar de hele dag drankjes en kleine versnaperingen verkrijgbaar zijn. Ook de verkoop van cd’s uit de discografische geschiedenis van het OPRL loopt van 11 tot 18.30 uur. Meer dan dertig uitgaven worden tegen kleine prijzen aangeboden.
Zo wordt zondag 6 september een dag waarop het OPRL niet alleen zijn muziek laat horen, maar vooral laat zien wat er allemaal nodig is om die muziek te laten ontstaan. Een uitnodiging dus om eens niet alleen naar het orkest te komen luisteren, maar er ook even achter, boven, tussen en naast te kijken.
Journée découverte 2026 – Orchestre Philharmonique Royal de Liège
Zondag 6 september 2026, 11 tot 18.30 uur
Salle Philharmonique, Boulevard Piercot, Luik
Alle activiteiten zijn gratis.
Meer info: https://www.oprl.be/fr/concerts/journee-decouverte-2026
