KLANGDOMÄNE 2026 – Der Lockruf eines brodelnden Bodens

Al vijf jaar richt Klankdomein de schijnwerpers op Vlaamse muziek en haalt men daarvoor de beste vertolkers aan boord: denk aan het Izumi Pianoduo, cellist Pierre Fontenelle, violist Yuki Horo, klarinettist Hannelore Vermeir en het Desguin Kwartet. Topmusici in het dagelijkse concertleven.

Ook dit jaar nodigen organisator Wilfried Westerlinck en de zijnen ons uit voor twee concerten op 11 oktober en 7 november 2026 met een reeks creaties van Mieke van Haute, Frederik Neyrinck, Piet Swerts, Alain Craens en Raoul De Smet (van wie we de negentigste verjaardag vieren). Op de affiche ook werk van Albert Delvaux, Lodewijk Mortelmans, Georges Lonque en Arthur Wilford – componisten die best wat gewicht in de schaal leggen.

Muziek én woord, want Joanna Van der Heyden en Jean-Pierre Rondas (beiden Radio3-coryfeeën „op rust”) zorgen voor een boeiende lezing.

Dag Wilfried, waar staat Klankdomein voor? Wat is de bedoeling, de focus?

Van in het begin ging alle aandacht naar kamermuziek van Vlaamse componisten. Hoe droevig om te moeten vaststellen dat dit aspect in het concertcircuit bijna volledig verdwenen is. De concerten zijn zeer afwisselend samengesteld, zodat veel aspecten aan bod kunnen komen: bezetting, stijlen en een mix van composities die geschreven zijn tussen 1830 en vandaag. Zo is elk concert als een waaier.

De concerten van dit jaar liggen in het verlengde van vorige (zeer boeiende) edities. Highlights van deze editie? Bijzondere vertolkers? Componisten om te ontdekken?

Elke editie vertrekt van de mogelijkheden die bepaalde bezettingen mij bieden en van de combinaties die we daarmee kunnen ontplooien.

Maar even belangrijk is de vraag: welke uitvoerders kan ik hiervoor aanspreken? Zo wacht Frederik Neyrinck al vele jaren op de creatie van zijn werk Klankstudies voor fluit en harp. Tille Van Gastel was bereid om daar haar schouders onder te zetten en vond een goede medestander in Marjolein Vernimmen. Op die manier belandden we bij het werk van Albert Delvaux. Want die schreef voor diezelfde bezetting een Duo in 1985 dat sindsdien nooit meer werd gespeeld. Of het ophalen van een klein werkje van de bescheiden componist Franz Liesenborghs, dat gekoppeld werd aan een charmante compositie van Arthur Wilford – ooit een geweldig pianovirtuoos en de man die in Brussel de eerste Vlaamse muziekschool op poten zette.

Uiteraard tracht ik toch enkele creaties te brengen. Het Pianoduo Izumi zocht al een tijdje naar een podium waar ze een werk dat Alain Craens voor hen schreef, ten gehore kunnen brengen. Daarnaast vroeg ik aan Jan Van der Roost om een vierhandige versie te maken van zijn populaire Rikudim Dansen.

Leuk vind ik telkens weer de lezingen in Mortsel, nu van Joanna Vanderheyden over muziektijdschriften…

Ik ben niet zo gesteld op pauzes tijdens concerten. Ik kan me wel voorstellen dat het publiek er even nood aan heeft, om zijn gedachten te verzetten. Daarom vind je die lezingen in het midden van elk concert. Dit jaar ben ik gaan aankloppen bij mijn vroegere collega's van BRT3 en Radio3. Joanna Van der Heyden heeft zich verdiept in de geschiedenis van muziektijdschriften in ons land, en Jean-Pierre Rondas vroeg ik om zijn licht te laten schijnen op muziek en de wereld. Kan muziek de wereld redden? Dat is een vraag waar ik zelf nooit bij heb stilgestaan, en het kan alleen maar boeiend zijn wanneer een erudiet man als Jean-Pierre zijn ideeën daarover ventileert, toch?

Hoe reageren de Belgische componisten die op de affiche van Klankdomein staan?

Heel wat collega's vinden het een waardevol initiatief en zijn in hun nopjes wanneer een werk van hen nog eens op de affiche verschijnt. Want dat is vaak het probleem: uitvoerders spelen graag een creatie. Dat staat goed in hun biografie. Maar datzelfde stuk in hun repertoire houden blijkt moeilijk. Het spreekt vanzelf dat niet elk werk een voltreffer is. Maar een concert met uitsluitend voltreffers lijkt me slaapverwekkend. Daarom haal ik graag Stijn Streuvels aan: Er moet een beetje avontuur, beweging, onrust, aandrang en drift in het leven van alle dagen aanwezig zijn, anders gaat de tijd in grijze eentonigheid voorbij!

Tot nu toe deed je werkelijk alles zelf voor die concerten – tot en met het drukken van flyers en toegangskaarten. Heb je intussen wat versterking gekregen voor die praktische zaken?

Grotendeels doe ik nog steeds alles zelf. De kaartjes werden de afgelopen jaren uitbesteed aan Cultureel Centrum Gravenhof in Hoboken. Tot vorig jaar kreeg ik ook heel wat steun van het Algemeen Nederlands Zangverbond. Maar de reserveringen, afspraken met de drukker, communicatie, samenstelling en verbetering van de programmaboekjes, budgetbeheer en noem maar op – dat doe ik allemaal zelf. Het is en blijft een quasi-eenmansactiviteit. Daarom zal het dit jaar waarschijnlijk de laatste keer zijn dat ik dit organiseer. In de afgelopen vijf jaar werden er zo'n honderd werken van onze componisten uitgevoerd. Vaak waren dat mooie ontdekkingen, en dan denk ik aan Poëma voor viool en piano van Henry Sarly, de Fluitsonate van Stephan Vande Ginste, liederen van Franck Van der Stucken en het Pianokwartet van Victor Legley… (En zo kan ik nog een tijdje doorgaan…)

Hoe staat het met de Belgische klassieke muziek? Zijn er tendensen merkbaar bij jongere componisten? Heb jij als lyricus par excellence een nauwe band met hedendaags talent?

Let me be clear: I am a composer of the old guard! And that music by young composers sounds different is good — very good indeed! Other insights have emerged, and our young composers also fit well with international trends! They are increasingly learning from the great centres or from composers of international renown. The step in that direction has also become much easier. I would have liked to study with a composer like Boris Blacher. For some reason I never took that step. I still regret it, although I have always been very grateful that I had other fine teachers: Vic Legley, August Verbesselt and Daniël Sternefeld, composers with a magnificent track record. Talent that deserves more attention in our symphonic concerts.

When will you call Klankdomein 2026 a success?

When there is a bubbling turnout of interested listeners, and we get to experience beautiful, moving music.

Furthermore, I have confidence in our musicians, such as the Desguin Quartet, Hannelore Vermeir, Yuki Horo, Pierre Fontenelle, Urbain Boodts and the Pianoduo Izumi, that they will give the very best of themselves.

Then I will be happy and glad, and I will allow myself a good glass of wine! Absolutely.

Thank you, Wilfried Westerlinck. And that Kasteel Sorghvliedt is a unique location, surrounded by greenery and space to let all that music breathe fully, that too. A concert to look forward to!