Met een onbetwist meesterwerk uit het operarepertoire opende Oper Köln na al te lange jaren renovatie de deuren: Richard Strauss Der Rosenkavalier. Vanop het eveneens mooi heraangelegde operaplein staat het theater opnieuw te stralen in zijn zachtgele gevelmantel. Binnen is de structuur met de talrijke “balkonbakjes” behouden. Het geheel oogt aantrekkelijk met de zeer decoratieve en toch discrete blauw-grijze bekleding, die het interieur glans geeft.
Opgetogen over de zaal, zijn we benieuwd wat de nieuwe productie van Der Rosenkavalier van Richard Strauss voor ons in petto heeft. Al is de opera genoemd naar de “Rosenkavalier”, het personage dat de roos als huwelijksaanzoek van Baron Ochs overbrengt naar de jonge adellijke dame Sophie, ongetwijfeld is de Marschallin, het centrale personage in de opera. Zij is de figuur die het lot van de andere personages bepaalt. Ze is als minnares van Octavian de rivale van Sophie, ze is een invloedrijke stads- en standsgenote van Baron Ochs en op het einde is ze de goedmoedige dea ex machina, die de emotionele en dramaturgische ontwikkelingen tot een oplossing brengt. Verwikkelingen waarover Octavian (en hij niet alleen) al lang de controle verloren heeft. Zij is degene die niet alleen op het einde van het eerste bedrijf zingt en beseft: “Die Zeit, die ist ein sonderbar Ding”, maar dat op het einde van de opera ook ondergaat, als ze afstand neemt van haar minnaar Octavian.
Het eerste bedrijf begint veelbelovend met de liefdesscène tussen Marschallin en de jonge graaf Octavian. Magdalena Hinterdobler en Bianca Andres zetten op een zeer mooie sensuele manier hun intieme verhouding met tederheid in beeld. Focus op het koppel in bed, nauwelijks afleidend decor of omgeving. Tot dan plots een technicus met camera over de scène komt schuiven. Van dan af wordt de hele opera zogezegd onderwerp van een filmopname. Spijtig, want camera-en regiemensen spelen de hele tijd een rol in de plot, wat veeleer leidt tot storende inmenging en zinloze tussenkomsten. Jammer, want Rosenkavalier heeft al personages genoeg om tot verwarring te leiden. Zo verzinkt de kennismaking en “coup de foudre” tussen Octavian en Sophie in het tweede bedrijf jammerlijk in de “filmische” verwarring. Heel af en toe zorgt de camera voor mooie close ups van de gelaatsuitdrukking van de zanger of zangeres maar meestal lopen die cameramensen gewoon in de weg. Het opzet van een filmregie staat veeleer de ambiguïteit tussen droom en werkelijkheid – essentieel in de opera van Strauss - in de weg, dan ertoe bij te dragen. Het tweede bedrijf is zelfs als een heuse “Filmprijsceremonie” opgevat, waarbij de Marschallin ook dienst doet als juryvoorzitster. Het idee biedt een mooi decorbeeld met geprojecteerde rozen als achtergrond, maar dat is zowat het meest positieve wat erover te zeggen valt. Het derde bedrijf in de herbergscène met de hele verwarringsscène waarin Baron Ochs niet meer wijsgeraakt uit de verschijning van Octavian en de zogenaamde Mariandl, is in het regieconcept nog het best opgelost. Zijn waanbeelden zijn op een vooral grappige en niet al te dwaze manier geënsceneerd.
Komödie für Musik
Leidt de regie van Marie-Ève Signeyrole tot fundamentele bedenkingen, muzikaal is het genieten van begin tot einde. Dirigent Andrés Orozco-Estrada gidst het Gürzenich Orchester Köln met schwung maar ook met zeer precieze nuances doorheen de opera. Zowel de volkse en iconische walsmelodie als de aristocratische verfijning worden met verve tot leven gebracht. Bovendien houdt hij de solisten zeer nauwgezet in het oog, zodat de symbiose orkest zanglijn perfect zit. Ook vocaal is de productie een absolute topper. Magdalena Hinterdobler als Marschallin en Bianca Andrew als Octavian schitteren in hun vertolking, niet enkel vocaal maar ook als acteur. Bianca Andrew heeft in elk geval het figuur om een Hosenrolle te spelen en ze lijkt zich daar helemaal in thuis te voelen. Elsa Benoit zingt met heldere en soepele sopraan haar partij van Sophie met overtuiging en zelfs met meer assertiviteit dan je meestal van Sophie verwacht. Knap! Patrick Zielke speelt met de gepaste overdrijving het komische en burleske personage van Baron Ochs.
Dank zij de muzikale uitvoering kan Strauss’ Der Rosenkavalier van de Oper Köln toch nog een voltreffer genoemd worden. De bezoekers die de concertante voorstelling zondag 4 oktober in Concertgebouw Brugge bezocht hebben, zullen het graag horen.