*** De twee operareuzen, Richard Wagner en Giuseppe Verdi, beide geboren in 1813, worden op deze dvd met elkaar geconfronteerd. De zes documentaires behandelen elk een bepaald thema. Interessant, dat zeker, maar de geboden informatie overstijgt over het algemeen niet wat de geïnteresseerde operaliefhebber over de twee componisten al weet.

*** De twee operareuzen, Richard Wagner en Giuseppe Verdi, beide geboren in 1813, worden op deze dvd met elkaar geconfronteerd. De zes documentaires behandelen elk een bepaald thema. Interessant, dat zeker, maar de geboden informatie overstijgt over het algemeen niet wat de geïnteresseerde operaliefhebber over de twee componisten al weet.

Er zijn mooie beelden (Wagner in Venetië bijvoorbeeld of de geboortestreek van Verdi rond Busseto), boeiende getuigenissen van musicologen, biografen, regisseurs en zangers alsook fragmenten uit voorstellingen van Bayreuth, Parma, Salzburg, enzovoort. De eerste film, getiteld The revolutionaries, maakt duidelijk dat beide componisten op een totaal uiteenlopende manier een revolutionaire houding in de maatschappij innamen. Storend is dat de verteller van deze documentaire geregeld  zichzelf centraal in de film zet, opvallend met de laptop rondloopt en geniet van zijn eigen esthetische beelden. Verdi’s World geeft een authentiek beeld van de impact van Verdi als internationaal componist en als man die verbonden is met zijn geboortestreek en zijn landgoed. De aandacht voor de Casa di riposo die Verdi in Milaan voor arme bejaarde muzikanten liet bouwen, is een van de originele en ontroerende passages in de film.

Van genuanceerd tot geforceerd

The Wagner Religion bevat een interessante bijdrage van Udo Bermbach, een van de grote Wagner-biografen, en dit deel is ook een van de meest genuanceerde delen van de serie. And the Women is bij momenten geforceerd en clichématig, in The Chant wordt de band tussen vocale lijn en dramatische uitbeelding behandeld. Hier zijn vooral de tussenkomsten van zangeres Gwyneth Jones – nog steeds een prachtige vrouw – boeiend. Het laatste deel, And the effects of their music, vertelt over een wetenschappelijk onderzoek bij twee testpersonen om via elektro-encefalografie uit te zoeken hoe de hersenen reageren op de muziek van de ene en de andere componist. Het resultaat wordt genuanceerd beschreven en het komt erop neer dat de muziek van Verdi een meer relaxerend effect heeft dan die van Wagner. Het is eens een andere manier om het onderscheid tussen beide componisten uit de doeken te doen. Het procedé heeft zeker waarde, maar grenst ook aan spitsvondigheid waar de operaliefhebber zich niet veel aan gelegen laat.

De manier om van deze verschillende films van elk ongeveer een half uur één dvd-geheel te maken, is het gebruik van telkens dezelfde intro. Daarin debiteren Christian Thielemann (over Wagner) en Rolando Villazon (over Verdi) beide een oneliner. Het is volgens mij het meest aangewezen om de films gespreid te bekijken, iets wat best kan, want ze hebben geen band met elkaar.

Hoewel het op de hoes vermeld staat, kreeg ik op de Blu-ray-versie die ik bekeek geen keuzemogelijkheid voor ondertitels. Zo hoorde ik meestal in het Engels gedubde, Duitstalige personen. Hoewel heel persoonlijk was dit voor mij het meest irritante aan deze uitgave.