Op dinsdag 26 mei 2015 presenteerde Daniel Barenboim tijdens een speciaal evenement in de Royal Festival Hall in London een nieuwe en grensverleggende vleugelpiano: de Barenboim-Maene concertvleugel.

Gebaseerd op een idee van Barenboim en Chris Maene, werd de Barenboim-Maene piano ontwikkeld en gebouwd door de gerenommeerde instrumentenbouwer Chris Maene met medewerking van Steinway & Sons.

De nieuwe Barenboim-Maene concertvleugel combineert de aanslag (touché), stabiliteit en kracht van een moderne piano met de transparante klank en duidelijk waarneembare kleurregisters van historische instrumenten. Hoewel het instrument visueel niet al te veel verschilt van een moderne concertvleugel, werden de meeste onderdelen, waaronder de steunbalken, het klankbord, het gietijzeren frame, de bassnaren, het klavier en de mechaniek speciaal ontworpen en op maat gemaakt. Ook de positionering van bv. hamers en snaren is compleet gewijzigd.

Barenboim kreeg zijn inspiratie nadat hij op de gerestaureerde vleugelpiano van Franz Liszt had gespeeld tijdens een reis naar Siena in september 2011. Hij merkte een fundamenteel klankverschil op tussen deze rechtsnarige piano en de hedendaagse piano’s met gekruiste snaren. Deze ervaring was de aanleiding naar zijn zoektocht voor een gloednieuwe piano die het beste van vroeger en nu combineert en een waar alternatief kan zijn voor pianisten en muziekliefhebbers in de 21ste eeuw.

Barenboim besprak zijn idee met Steinway & Sons, die hem introduceerden bij Chris Maene. Chris Maene was reeds bezig met de idee om een nieuwe piano te bouwen geïnspireerd op instrumenten uit het verleden. De twee maestri vonden elkaar en combineerden respectievelijk hun muzikale en technische expertise om zo hun gemeenschappelijke visie vorm te geven. Ongeveer 15 maanden geleden testte Barenboim’s persoonlijke technicus Michel Brandjes verschillende 19de eeuwse historische vleugelpiano’s uit de collectie van Chris Maene en enkele merkwaardige replica’s gebouwd door Chris Maene. Zijn bevindingen en beschouwingen over het geluid en de technische aspecten van de instrumenten werden besproken met Barenboim, die vervolgens de opdracht gaf aan Chris Maene om een gedetailleerd concept uit te werken voor het nieuwe instrument. Het concept werd  vervolgens ontwikkeld, gebouwd, getest en op dinsdag 26 mei voor het eerst aan de wereld voorgesteld.

Daniel Barenboim:

“De warmte en de klankeigenschappen van de traditionele rechtsnarige instrumenten zijn zo verschillend van de homogene toon die een moderne piano produceert. De duidelijk te onderscheiden klank en kleur van de registers van Liszt’s piano, inspireerde mij om de mogelijkheid te bestuderen om deze kwaliteiten te combineren met de kracht, het uitzicht, de gelijkmatige touché, de stemstabiliteit en andere technische voordelen van de moderne piano. Ik ben zo verheugd te hebben samengewerkt met Chris Maene, die mijn droom deelde. Ik moet hem eer bewijzen voor zijn ongelooflijke technische deskundigheid en zijn diep respect voor zowel traditie als innovatie. Ik dank ook Steinway & Sons, wiens piano’s ik zal blijven gebruiken naast dit nieuwe alternatief, om ons samen te brengen en voor alle onderdelen die ze voor het instrument leverden. Het instrument ziet er misschien niet zo anders uit, maar de constructie en de muzikale mogelijkheden maken het een splinternieuwe piano waarvan ik hoop dat ze door pianisten en muziekliefhebbers positief zal worden onthaald als een heus alternatief voor de 21ste eeuw.”

Chris Maene: “Mijn hele leven lang heb ik replica’s gebouwd van legendarische historische instrumenten, maar reeds meerdere jaren koesterde ik de droom om ook een nieuw type concertvleugel te bouwen. Het heeft me altijd verwonderd dat de fantastische en unieke klankdiversiteit verdwenen is die eigen was aan piano’s uit de 19de eeuw. Aan het einde van de 19de eeuw probeerden veel pianobouwers het succes van Steinway te imiteren. In dit imitatieproces hebben ze allen hun aandacht verloren voor de unieke klankeigenschappen van rechtstnarige concervleugels. De 20ste eeuw werd dan ook getypeerd door instrumenten met een erg gelijkaardige klank en constructie. Het is dan ook nooit mijn intentie geweest om opnieuw een kopie te bouwen van een Steinway, maar eerder om een ander instrument te ontwerpen waarin ik al mijn ervaring in het bouwen van historische instrumenten kan samenbrengen. Het was een eer om met Maestro Daniel Barenboim te kunnen samenwerken. Ik houd de Maestro in zeer hoog aanzien en was verheugd om te ontdekken dat onze interesse in rechtsnarige piano’s wederzijds is. Zijn inbreng, vertrouwen en bestelling maakte het mogelijk om dit instrument te bouwen: een concertvleugel voor de 21ste eeuw. Het is een droom die in vervulling gaat.”

Thomas Reyes (Steinway & Sons):  “Steinway is trots en blij om essentiële elementen van een hedendaagse Steinway D concertvleugel ter beschikking te stellen, zoals de ‘continuous bent rim’ en andere Steinway componenten, waardoor Daniel Barenboim’s droom werkelijkheid kan worden. We zijn bevoorrecht en vereerd om een dergelijk nauwe en vriendschappelijke relatie te hebben met beide Maestri: Daniel Barenboim, reeds decennia lang een uitmuntend Steinway Artist en Chris Maene, onze exclusieve distributiepartner in België.”